PROF. DR. İLHAN GÖLBAŞI / MAKALELER

VARİS VE GENETİK FAKTÖRLER

Çok sayıda çalışmada genetik faktörlerin varies gelişiminde büyük öneme sahip olduğu gösterilmiştir. Bu çalışmalarda, venöz yetmezlikler ve varisler değerlendirilmiştir.

KORONA FLEBEKTATİKA

Kılcal varisler bacakların bir çok yerinde gelişebilmektedir. Ancak, bunlardan oldukça faklılık gösteren kılcal varisler ise ayak iç kavisi ve bilek arasındaki bölgede gelişenlerdir. Korona flebektatika olarak adlandırılan bu kılcal varisler uzun süreli venöz hipertansiyonun bulgusu olarak olarak gelişirler.

UZUN SÜRELİ SEYEHATLARIN KABUSU/TOPLARDAMAR TIKANIKLIĞI

Bacakta yer alan toplardamarlarımızda pıhtı oluşumunda en önemli faktörlerin başında uzun süreli hareketsizlikler, travma ve çok çeşitli pıhtılaşmaya eğilimi artıran faktörler gelmektedir.

NUTCRACKER SENDROMU

Nutcracker sendromu (NKS), sol böbrek toplardamarı olan sol renal venin aorta ve bağırsakları besleyen süperior mezenterik arter arasında sıkışmasına veya aort damarının altından geçerek sıkışmasına bağlı gelişir.

DAMAR DAMAR ÜSTÜNE BİNMESİ (MAY TURNER SENDROMU)

Normal olarak karın içerisinde, sağ bacağa temiz kan taşıyan atardamar, sol bacağın kirli kanını taşıyan toplardamar üzerine biner.

GEBELİKTE VARİS

Varisler, normalde görülmeyen bacaktaki toplardamarlarımızın genişleyerek görünür hale gelmeleridir. Genel olarak bayanların %25-30’unda varis bulunmaktadır.

BACAKLARDA ŞİŞLİK

Bacaklarda şişlik oldukça sık görülen ve bir veya iki bacağı etkileyen proplemdir. Her iki bacaktaki ödemin nedeni genellikle aynıdır. Ödeme nedeni olan çok sayıda faktör bulunmaktadır.

BACAK AĞRILARIMIZIN NEDENLERİ

Bacak ağrıları sıklıkla ciddi bir sağlık probleminin habercisidir. Bunlar genellikle damar, sinir veya eklem kaynaklı olmaktadır. Ancak bu hastalıklar sıklıkla bir biri ile karıştığı için, tanı ve tedavide önemli problemler görülmektedir.

VENÖZ YETMEZLİK VE EGZERSİZ

Toplardamarlarımız atardamarların doku ve organları beslemek için gönderdiği kanı oksijenini kaybetmiş olarak yeniden kalbe dönüşünü sağlayan damarlarımızdır. Bacakta derin ve yüzeyel olmak üzere iki adet toplardamar bulunmakta olup, bu damarların en önemli özelliği kanın geri kaçışını önleyen kapakçıklara sahip olmalarıdır.

VARİSLER SÜLÜK İLE TEDAVİ EDİLEMEZ

Modern tıp gelişinceye kadar hastalıkların tedavisinde binlerce yıldır çeşitli bitkiler ve yöntemler kullanılmıştır. Bunlardan sülük tedavisi geçmişte olduğu gibi günümüzde de çok çeşitli hastalıkların tedavisinde kullanılmaktadır.

HUZURSUZ BACAK SENDROMU VE VENÖZ YETMEZLİK

Huzursuz bacak sendromu, bacakları harekete zorlayan, ağrı, yanma, karamp, uyuşukluk, karıncalanma, elektriklenme hissi, kaşıntı ve yanmayla karekterize bir hastalıktır. Semptomlar gece uyuma periyodunda veya gün içerisinde hareketsizlik veya dinlenme esnasında gelişmektedir.

BACAKLARDA KRAMP NEDENİ: VARİSLER VE VENÖZ YETMEZLİK

Bacak krampları geceleri gelişen istem dışı, ağrılı, uzun süreli, yaygın, bütün iskelet kaslarında gelişebilen spazmlarıdır. Kramplar çok çeşitli nedenlere bağlı olarak erişkin nüfusun yaklaşık %40-60’ında, çocukların %7’sinde görülmektedir.

LİVEDO RETİKÜLARİS

Livedo retikülaris sıklıkla bacaklarda olmak üzere gövdede, kollarda deride mavi kırmızı ağımsı bir görünümle seyreden vaskülopatidir. Livedo retikülariste esas hadise soğuk veya emosyenel bir uyarıdan sonra spazm ile başlar ve doku oksijen basıncı düşer. Uzun süren spazm olgularında mikrovasküler tromboz gelişir.

TOPLARDAMAR TIKANIKLIĞI İLE KARIŞTIRILAN HASTALIK: BAKER KİSTİ RÜPTÜRÜ

Baker kisti bacak arkasında (popliteal fossa) yer alan eklem sıvısı içeren kitledir. Diz ekleminde sürtünmeyi ortadan kaldıran eklem içi sinoviyal sıvı bulunmaktadır. Eklem iltihabı, kireçlenmesi (gonoartroz), travma, menisküs veya kıkırdak yırtığı gibi problemlere bağlı reaksiyonel olarak sinoviyal eklem sıvısı üretimi artar.

TOPLARDAMAR HASTALIKLARINDA CİLT DEĞİŞİKLİKLERİ

Bazı hastalarda ayak bileği bölgesinde deride kırmızı veya kahverengi renk değişikliği gelişmektedir. Bunlar, bacakta yüksek basıncın etkisine bağlı başlangıçta hafif olurken, ilerleyen yıllar içerisinde daha belirgin bir hal almaktadır.

TOPLARDAMAR TIKANIKLIĞINDA CİLT DEĞİŞİKLİĞİ

Pek çok nedene bağlı gelişen toplardamar tıkanıklığında pıhtı oluşumunu engelleyici ilaçlar tedavide kullanılır. Başlangıçta 1 hafta enjeksiyonlar ile başlanır ve takiben 3-6-12 ay süre ile kan sulandırıcı tablet (Coumadin) kullanılır.

PULMONER EMBOLİZM

Pulmoner embolizm, bacak toplardamarları başta olmak üzere toplardamarlarda oluşan pıhtının dolaşımla gelerek akciğer atardamarlarında tıkanıklığa yol açamasıdır. Embolinin daha az görülen nedenleri arasında yağ dokusu, tümor, hava yeralmaktadır.

GEBELERDE DERİN VEN TROMBOZU

Gebelik esnasında ve doğum sonrası dönemde toplardamarlarda (venöz) pıhtılaşma ve buna bağlı akciğer embolisine (pıhtının bacaktan akciğere atılması) eğilim son derece artış göstermektedir.

DOĞUM KONTROL HAPLARI VE TROMBOEMBOLİZM

Doğum kontrol (Oral kontraseptif) ilaçlarının kullanımına bağlı tromboembolik hadiseler oldukça ciddi ve sık görülmektedir. Bunların içinde bulunan östrojen ve progesterone hormonu normal bireylerde tromboemboli riskini 4 misli artmaktadır.

TOPLARDAMARLAR FONKSİYONLARINDA KAPAKÇIKLARIN ÖNEMİ

Kalbimizin atardamarlar ile gönderdiği temiz kan ayak parmak uçlarına kadar ulaşmakta ve tekrar kirli kan olarak kalbe dönüş yapmaktadır. Bu dönüş bacaklarımızdaki derin ve yüzeyel toplardamarlarımız aracılığı ile gerçekleştirilmektedir.